| Ảnh: Ngập lụt trong thành phố Cần Thơ |
Theo đánh giá chung của Chương trình phát triển Liên Hiệp Quốc, Việt Nam là một trong 5 nước trên thế giới dễ bị tổn thương nhất bởi BĐKH. Khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long nói chung và Thành phố Cần Thơ nói riêng đang đứng trước những thách thức lớn khi BĐKH cùng với những tác động của nó đã và đang đe dọa đến sự phát triển bền vững của một đô thị hiện có tốc độ phát triển nhanh. Cùng với nhiều chương trình khác, giai đoạn 1 của dự án ACCCRN đang được gấp rút triển khai nhằm đánh giá tác động của BĐKH đến thành phố, cũng như đưa ra các giải pháp ứng phó trong thời gian tới.
NHỮNG HIỂM HỌA CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU (BĐKH)
Các hiểm họa chính của BĐKH tại Cần Thơ bao gồm lũ, triều cường, sạt lở đất, nắng nóng, bão, lốc xoáy, hỏa hoạn, vv… kéo theo những hiểm họa khác như xâm nhập mặn, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh. Những mối đe dọa này ở Cần Thơ có đôi chút khác với hai thành phố Quy Nhơn và Đà Nẵng bởi vùng đất này đã quen với những trận lũ lớn và kéo dài theo mùa của sông Mekong, ngay cả khi không có mưa. Vấn đề nước biển dâng, khai thác và sử dụng nước ở thượng nguồn và thay đổi mục đích sử dụng đất sẽ làm trầm trọng thêm mối đe dọa về lụt lội tại khu vực này, trong khi sự nhiễm mặn và thiếu nước vào mùa khô đã và đang trở nên nghiêm trọng hơn tại các vùng ngoại ô.
Trong quá khứ, thiên tai đã gây ra những thiệt hại như: chết người, hư hại nhà cửa, nuôi trồng thủy sản bị thất thoát, lúa mất mùa và gia tăng chi phí sản xuất, ô nhiễm nước mặt và môi trường sống, dịch bệnh gia tăng, thu nhập của người dân và nhất là người dân nghèo bị giảm sút... Nhiều người dân nghèo không có đất sản xuất, nhà ở tạm bợ, khả năng thích nghi và hồi phục sau thiên tai kém... nên dễ bị tác động nhất bởi BĐKH.
VIỆC TRIỂN KHAI DỰ ÁN ACCCRN TẠI CẦN THƠ
Ban Chỉ Đạo dự án Ứng phó BĐKH được thành lập theo Quyết định số 917/QĐ-UBND của Ủy ban Nhân dân TP.Cần Thơ, ngày 27/03/2009 và Quyết định số 2515/QĐ-UBND ngày 19 tháng 8 năm 2009 thay thế QĐ 917/QĐ-UBND, có bổ sung thêm nhân sự và nhiệm vụ cho BCĐ. Chính thức gọi tắt là Ban chỉ đạo Quyết định 158. Ban chỉ đạo dự án đã hợp tác với các tổ chức: Viện Nghiên cứu Chuyển đổi Xã hội và Môi trường (ISET), Thách thức với Thay đổi (CtC), Viện Chiến lược và Chính sách Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NISTPASS), Viện Nghiên cứu BĐKH DRAGON cuả Đại học Cần Thơ và Viện Nghiên cứu Thủy lợi miền Nam (SIWRR) để thực hiện các mô hình dự báo, đánh giá tác động của các kịch bản biến đổi khí hậu đến thành phố Cần Thơ và đề xuất các giải pháp thích ứng.
Các đối tác nghiên cứu có nhiệm vụ cung cấp các kết quả về kịch bản BĐKH và nước biển dâng, mô hình thuỷ văn, đánh giá tính dễ bị tổn thương tại cấp thành phố và đánh giá tác động của BĐKH đối với các ngành nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản và cơ sở hạ tầng. Trong khi đó, tổ chức “Thách thức với thay đổi” (CtC) có trách nhiệm triển khai kế hoạch Đánh giá hiểm họa, khả năng và tình trạng dễ bị ảnh hưởng do BĐKH (HCVA) tại cấp cộng đồng. Theo đó, quận Bình Thủy và huyện Vĩnh Thạnh là 2 khu vực được chọn làm thí điểm để thực hiện HCVA.
Trong Hội thảo Chia sẻ-Học hỏi-Đối thoại lần 2 được tổ chức vào 31/8/2009 do UBND thành phố Cần Thơ tổ chức, các kết quả nghiên cứu đã được chia sẻ nhằm lấy ý kiến phản hồi từ các ban ngành liên quan. Hội thảo cũng đã thu thập những góp ý nhằm xác định và lựa chọn những nghiên cứu bổ sung cũng như những tiểu dự án thí điểm cần triển khai trong thời gian tới tới nhằm hỗ trợ cho việc xây dựng kế hoạch hành động về thích ứng của thành phố.